Już od 2025 roku w Polsce: nowe zasady uznawania wykształcenia, wydawania wiz i nauki cudzoziemców

Na początku maja Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda podpisał ustawę z dnia 4 kwietnia 2025 roku „O zmianie niektórych ustaw w celu wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym Rzeczypospolitej Polskiej".

Ustawa wprowadza nowe zasady, które zmieniają procedury uznawania zagranicznych dokumentów o wykształceniu, wpływają na wizy studenckie, a także ustanawiają nowe wymagania wobec uczelni i studentów spoza strefy Schengen. Zmiany mają na celu wyeliminowanie nadużyć w systemie wizowym oraz podniesienie standardów kształcenia cudzoziemców. Przygotowaliśmy dla Państwa najważniejsze punkty nowej ustawy.

Uznawanie zagranicznego wykształcenia — nowe ograniczenia

Od 1 lipca 2025 roku dokumenty o wykształceniu uzyskane za granicą, w szczególności z Ukrainy, mogą być uznawane w Polsce wyłącznie administracyjnie — nie gwarantuje to jednak automatycznego prawa do wstępu na studia wyższe (WNZ).

• Prawo wstępu mają dokumenty wydane w systemach edukacji krajów UE, OECD lub EFTA, albo inne dokumenty potwierdzone specjalną procedurą.
• We wszystkich pozostałych przypadkach konieczne jest uzyskanie pisemnej informacji od Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej (NAWA) potwierdzającej, że dokument rzeczywiście uprawnia do podjęcia studiów wyższych.

Szkoły policealne nie potwierdzają już znajomości języka

Odrębne zmiany dotyczą szkół policealnych (szkoły policealne), które były popularną formą kształcenia wśród Ukraińców:

• Od 1 lipca 2025 roku świadectwo ukończenia szkoły policealnej nie będzie stanowiło potwierdzenia znajomości języka polskiego przy ubieganiu się o obywatelstwo lub kartę pobytu.
• Warunkiem przyjęcia do szkoły policealnej będzie obowiązkowy certyfikat znajomości języka polskiego na poziomie B1, wydany przez uprawnioną instytucję.
• Nawet jeśli uczyłeś się po polsku, musisz potwierdzić to odpowiednim dokumentem językowym.
• Kandydaci, którzy ukończą szkołę do 30 czerwca 2025 roku, mogą jeszcze korzystać ze starych zasad do 30 czerwca 2026 roku.

Język nauczania i poziom B2 — obowiązkowe

Wszyscy cudzoziemcy przyjmowani na polskie uczelnie muszą potwierdzić znajomość języka nauczania na poziomie co najmniej B2 (niezależnie od tego, czy jest to język polski czy angielski). Bez certyfikatu językowego przyjęcie będzie niemożliwe.

Wizy studenckie: wzmocniona kontrola

Polska tworzy jeden rejestr cudzoziemców studiujących — dla konsulatów, prokuratorów i organów państwowych. Zakazane będzie przyjmowanie więcej niż 50% cudzoziemców w danej uczelni — po przekroczeniu limitu rekrutacja zostanie wstrzymana. Uczelnie, które naruszają wymagania lub jedynie formalnie kształcą studentów, mogą stracić prawo do przyjmowania cudzoziemców na okres do 5 lat.

Nowe obowiązki uczelni wyższych

Aby przyjmować studentów spoza strefy Schengen, uczelnia musi:

• Działać co najmniej 5 lat;
• Przejść kontrolę Ministerstwa Spraw Wewnętrznych;
• Przestrzegać zasad sprawozdawczości w państwowym rejestrze (POL-on);
• Prowadzić kontrolę statusu studentów i zgłaszać nieobecności.

Potwierdzenie języka na potrzeby obywatelstwa

Nie można już składać dyplomu szkoły policealnej jako potwierdzenia znajomości języka polskiego. Do ubiegania się o obywatelstwo lub kartę pobytu w UE wymagany jest oficjalny certyfikat znajomości języka polskiego na poziomie B1 lub wyższym. Osoby, które uzyskają dokument do 30 czerwca 2025 roku, będą mogły z niego korzystać do połowy 2026 roku.

Kiedy wszystko to wchodzi w życie?

• Główne zmiany: od 1 lipca 2025 roku.
• Nowe zasady dla szkół policealnych: od 1 września 2025 roku.
• Stare dokumenty uzyskane do połowy 2025 roku pozostają ważne tymczasowo — do 30 czerwca 2026 roku.

Co warto zrobić już teraz?

Jeśli studiujesz lub planujesz studia — sprawdź swoje dokumenty o wykształceniu i poziom językowy. Jeśli chcesz wstąpić do szkoły policealnej jesienią 2025 roku — zadbaj o certyfikat językowy jak najszybciej. Jeśli planujesz ubiegać się o obywatelstwo lub wizę — śledź aktualizowane wymagania.

Źródło: Ustawa Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 kwietnia 2025 r. Oficjalna nazwa: Ustawa o zmianie niektórych ustaw w celu wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym Rzeczypospolitej Polskiej