Praca sezonowa w Polsce - prawa i obowiązki pracodawcy i pracownika

Praca sezonowa to forma tymczasowego zatrudnienia związanego z określonymi porami roku. Rolnictwo, turystyka, gastronomia, logistyka - w tych branżach zapotrzebowanie na pracowników gwałtownie rośnie w sezonie, a potem spada. Rok 2026 przynosi istotne zmiany w przepisach dotyczących zatrudnienia sezonowego - od nowych zasad naliczania stażu pracy po rozszerzone uprawnienia inspekcji pracy. Sprawdź, co musisz wiedzieć jako pracodawca lub pracownik.

Czym jest praca sezonowa i ile trwa?

Polski Kodeks pracy nie definiuje wprost pracy sezonowej. Zgodnie jednak z wyrokiem Sądu Najwyższego (III URN 20/86) pracownikiem sezonowym jest osoba wykonująca pracę przez określoną część roku, w związku z porą roku i warunkami atmosferycznymi. W praktyce zatrudnienie sezonowe trwa nie dłużej niż 9 miesięcy w roku kalendarzowym. Praca sezonowa w Polsce 2026 dotyczy przede wszystkim rolnictwa i ogrodnictwa, turystyki i hotelarstwa, gastronomii, budownictwa oraz logistyki i handlu w okresach sezonowych szczytów sprzedażowych.

Umowa na pracę sezonową - dostępne formy

Umowa sezonowa co to właściwie jest? To pojęcie obejmujące kilka form zatrudnienia. Najczęściej stosuje się umowę o pracę na czas określony, która daje pełną ochronę kodeksową i - co ważne - przy pracach sezonowych nie podlega limitowi trzech umów terminowych. Drugą popularną formą jest umowa zlecenie, szczególnie częsta wśród studentów, z obowiązkową minimalną stawką godzinową 31,40 zł brutto w 2026 r. Możliwe jest też zatrudnienie przez agencję pracy tymczasowej - wówczas pracownik podpisuje umowę z agencją, a pracę świadczy na rzecz pracodawcy użytkownika (maksymalnie 18 miesięcy w okresie 36 miesięcy).

Praca sezonowa a ZUS

Przy umowie o pracę pracodawca zgłasza pracownika do ZUS w ciągu 7 dni i odprowadza pełne składki społeczne i zdrowotne - niezależnie od długości trwania umowy. Przy umowie zlecenie składki są również obowiązkowe, z wyjątkiem uczniów i studentów do 26. roku życia. Uwaga - absolwent po obronie licencjatu, który czeka na studia magisterskie, traci status studenta i musi być zgłoszony do ZUS z pełnymi składkami. To częsty błąd pracodawców, który w razie kontroli może skutkować naliczeniem zaległych składek z odsetkami.

Obowiązki pracodawcy i prawa pracownika

Pracodawca zatrudniający sezonowo musi zapewnić badania wstępne, szkolenie BHP, wynagrodzenie nie niższe niż płaca minimalna (4 806 zł brutto w 2026 r.), prowadzić dokumentację pracowniczą i wystawić PIT-11. Przy zatrudnianiu cudzoziemców konieczne jest uzyskanie zezwolenia na pracę sezonową w powiatowym urzędzie pracy. Pracownik sezonowy na umowie o pracę korzysta z pełnej ochrony kodeksowej - w tym prawa do urlopu proporcjonalnego, bezpiecznych warunków pracy i świadczeń z ZUS. Osoby do 26. roku życia mogą dodatkowo korzystać z ulgi „Bez PIT dla młodych”.

Praca sezonowa - przepisy 2026

Od 2026 roku do stażu pracy wliczane są okresy pracy na umowę zlecenie, prowadzenia działalności gospodarczej i zatrudnienia za granicą (w sektorze prywatnym od 1 maja 2026 r.). Minimalne wynagrodzenie wzrosło do 4 806 zł, a stawka godzinowa do 31,40 zł. Państwowa Inspekcja Pracy zyskała możliwość administracyjnego przekwalifikowania umowy cywilnoprawnej w umowę o pracę bez udziału sądu. Ponadto do 7 czerwca 2026 r. Polska musi wdrożyć unijną dyrektywę o transparentności wynagrodzeń, obejmującą również umowy krótkoterminowe i sezonowe.

FAQ - najczęściej zadawane pytania

Praca sezonowa - ile trwa?

Zatrudnienie sezonowe trwa maksymalnie 9 miesięcy w ciągu roku kalendarzowego. Dokładny okres zależy od branży, pory roku i warunków atmosferycznych.

Jaką umowę podpisuje się na pracę sezonową?

Najczęściej stosowaną formą jest umowa zlecenie lub umowa o pracę na czas określony. Możliwe jest też zatrudnienie przez agencję pracy tymczasowej.

Czy praca sezonowa jest oskładkowana w ZUS?

Tak - przy umowie o pracę składki są zawsze obowiązkowe. Przy umowie zlecenie również, z wyjątkiem uczniów i studentów do 26. roku życia.

Jakie są nowe przepisy dotyczące pracy sezonowej w 2026 roku?

Kluczowe zmiany to wliczanie umów zlecenie do stażu pracy, wyższa płaca minimalna (4 806 zł brutto) oraz możliwość przekwalifikowania umowy cywilnoprawnej w etat przez inspektora PIP - bez konieczności kierowania sprawy do sądu.

Czy cudzoziemiec może podjąć pracę sezonową w Polsce?

Tak, pod warunkiem uzyskania przez pracodawcę zezwolenia na pracę sezonową w powiatowym urzędzie pracy. Obywatele Ukrainy, Białorusi, Mołdawii i Armenii mogą korzystać z uproszczonej procedury, w tym wpisu wielosezonowego.

Podsumowanie

Praca sezonowa w Polsce 2026 wiąże się z nowymi obowiązkami po stronie pracodawców i nowymi uprawnieniami pracowników. Kluczowe jest świadome dobranie formy umowy, terminowe wypełnienie obowiązków wobec ZUS i znajomość aktualnych przepisów. Gremi Personal wspiera firmy w rekrutacji sezonowej i legalizacji zatrudnienia cudzoziemców – od pierwszego dokumentu po ostatni dzień umowy.