Rynek pracy w Polsce: nowe wyzwania i zmiany dla Ukraińców

Znalezienie pracy w Polsce jest obecnie trudniejsze niż rok temu, zwłaszcza jeśli chodzi o stabilne zatrudnienie z przyzwoitym wynagrodzeniem. Dotyczy to nie tylko niewykwalifikowanej siły roboczej, ale także wysoko wykwalifikowanych specjalistów. Rynek pracy, pomimo nadal, utrzymującej się niskiej stopy bezrobocia, przechodzi znaczące przeobrażenia. 

Według najnowszych danych Głównego Urzędu Statystycznego stopa bezrobocia w Polsce utrzymuje się na niskim, 5 % poziomie. 

Dane te mogą nie odzwierciedlać rzeczywistej sytuacji na rynku pracy. Ukryte bezrobocie często nie jest brane pod uwagę – gdy ludzie formalnie nie mają pracy, ale nie są zarejestrowani jako bezrobotni. To zniekształca obraz prawdziwego stanu rzeczy. Ponadto zmiany demograficzne: malejący odsetek ludności w wieku produkcyjnym i rosnąca liczba emerytów powodują strukturalny niedobór siły roboczej. Jednak popyt na pracowników nie zawsze odpowiada możliwościom i oczekiwaniom osób poszukujących pracy. Rynek pracy ciągle się zmienia, tak samo jak potrzeby pracodawców, pojawiają się nowe trendy wśród migrantów zarobkowych i dla Ukraińców w Polsce niekoniecznie są to dobre wiadomości. – uważa dr Iryna Serova, CBDO Gremi Personal. 

Według Centrum Analitycznego Gremi Personal, Polska nastąpiła zasadnicza zmiana wektora: z rynku pracownika na rynek pracodawcy. W ostatnich latach polski rynek pracy funkcjonował w trybie „rynku pracownika”. Firmy konkurowały o pracowników oferując premie, podwyżki wynagrodzeń i pakiety socjalne. Obecnie jednak sytuacja ulega zmianie, stopniowo przechodzi w fazę rynku pracodawcy. Przede wszystkim oznacza to, że liczba wakatów maleje, a wymagania wobec kandydatów rosną. W efekcie znalezienie pracy – nawet fizycznej – staje się coraz trudniejsze. Dotyczy to zwłaszcza Ukraińców, którzy stanowią największą grupę pracowników zagranicznych w Polsce: prawie 67% wszystkich legalnie zatrudnionych cudzoziemców.

Pomimo ogólnych zawirowań, niektóre branże, takie jak logistyka i magazynowanie, pozostają stosunkowo stabilne pod względem popytu na pracę. 

Jednym z nowych wyzwań dla Ukraińców na polskim rynku pracy jest pojawienie się rosnącej liczby pracowników z krajów, które wcześniej były rzadkością w polskiej strukturze migracyjnej. Tylko w ubiegłym roku liczba Kolumbijczyków w Polsce wzrosła o 200%, Filipińczyków o 52%, a Hindusów o 12%.

Globalna konkurencja czyli nowi migranci z Azji i Ameryki Łacińskiej którzy pojawili się na rynku pracy są pozytywnie oceniani przez pracodawców: są mniej wymagający, zdyscyplinowani, z niską rotacją i przestępczością. Jednocześnie rząd zaostrza politykę migracyjną. – komentuje Serova. 

Pomimo ilościowej dominacji Ukraińców wśród cudzoziemców w Polsce, rośnie tendencja do migracji tranzytowej. Polska coraz częściej staje się trampoliną do innych krajów UE, a nie miejscem docelowym. Mając tymczasową ochronę w UE, wielu Ukraińców decyduje się na pracę w Niemczech, Holandii, Czechach czy Skandynawii.

W przypadku nowych fal uchodźców z Ukrainy spowodowanych walkami lub zmianami na froncie, Polska może ponownie stać się pierwszym przystankiem, niekoniecznie jednak miejscem docelowym.